Syndroom.info

HELLP syndroom

1. Overzicht HELLP syndroom

Het HELLP syndroom is een ernstige zwangerschapscomplicatie. Het HELLP syndroom kan vanaf de 22-24e week van de zwangerschap, tot 8 dagen na de bevalling optreden. HELLP staat voor Hemolysis Elevated Liver enzymes and Low Platelets.




Dit beschrijft direct het syndroom: rode bloedcellen worden afgebroken, enzymen in de lever zijn in een hogere concentratie aanwezig en de hoeveelheid bloedplaatjes is verlaagd. De gevolgen hiervan kunnen levensbedreigend zijn voor zowel moeder als het kind.

De mortaliteit (kans op overlijden) onder de moeders is ongeveer 1%. De kans op overlijden voor het kind hangt sterk af van onder andere het stadium van de zwangerschap, de ernst van de symptomen en hoe snel er wordt gestart met de behandeling. De kans op overlijden voor het kind ligt tussen de 10%-60%.

De stichting HELLP-syndroom ondersteunt in Nederland vrouwen die te maken krijgen met pre-eclampsie en/of het HELLP-syndroom. De stichting zorgt voor informatievoorziening en faciliteert lotgenotencontact.

1.1 HELLP syndroom symptomen

Het HELLP-syndroom kan pas definitief worden aangetoond met bloedonderzoek. De symptomen die horen bij het HELLP-syndroom zijn echter duidelijk herkenbaar voor artsen.

Symptomen zijn onder andere: pijn bovenin de buik (rond de lever), een hoge bloeddruk, misselijkheid en braken, hoofdpijn en het vasthouden van vocht.




Daarnaast zijn er nog enkele symptomen die met verschillende onderzoeken aangetoond kunnen worden. Bekijk een compleet overzicht van alle symptomen onder het kopje HELLP syndroom symptomen.

1.2 HELLP syndroom gevolgen

De gevolgen van het HELLP syndroom zijn ernstig te noemen. Bij het HELLP syndroom wordt het leven van zowel moeder als kind bedreigd. Bij goede en tijdige behandeling kunnen beiden doorgaans gered worden. Ook na optreden van het syndroom kunnen er echter nog gevolgen aanwezig blijven.

Lichamelijk kan de moeder last houden van een verminderde leverfunctie en nierproblemen. Het kind moet soms te vroeg geboren worden, wat verschillende negatieve gevolgen kan hebben.

Mentaal gezien kunnen er verschillende gevolgen voortkomen uit het HELLP syndroom. Lees hier alles over in de paragraaf HELLP syndroom gevolgen.

Bij het HELLP syndroom wordt het leven van zowel moeder als kind bedreigd. Bij goede en tijdige behandeling kunnen beiden doorgaans gered worden.

1.3 HELLP syndroom zwangerschap

Vanaf week 22-24 van de zwangerschap kan het HELLP syndroom optreden. Wanneer het syndroom optreedt moet de baby direct geboren worden. Onder andere afhankelijk van het stadium van de zwangerschap, kan de geboorte worden opgewekt of gekozen worden voor een keizersnede.

De overlevingskansen van de baby zijn grotendeels afhankelijk van het stadium van de zwangerschap waarop de geboorte plaatsvindt.

Ook na de geboorte kan het HELLP syndroom nog optreden bij de moeder. Meestal gebeurt dit in de eerste 2 dagen na de geboorte, maar soms treedt het syndroom tot wel 8 dagen na de geboorte op. Lees verder bij HELLP syndroom zwangerschap.

1.4 HELLP syndroom oorzaak

Over de exacte oorzaak van het HELLP syndroom is helaas nog altijd niet veel bekend. De oorzaak ligt waarschijnlijk bij een combinatie van factoren, die uiteindelijk tot het syndroom leiden.

Wel is duidelijk dat bij de start van het HELLP syndroom de zogenaamde stollingscascade in werking komt. Dit is een cascade van reacties die optreedt wanneer bloed moet stollen.

Bij het HELLP syndroom zorgt deze cascade voor de vernietiging van rode bloedcellen en het gebruik van bloedplaatjes. Dit heeft gevolgen voor de rest van het lichaam. Waarom deze stollingscascade plotseling in werking treedt, is niet duidelijk.

 

2. Symptomen HELLP syndroom

De diagnose van het HELLP syndroom kan pas definitief gesteld worden na gericht bloedonderzoek. De symptomen die horen bij het HELLP syndroom zijn echter vrij goed te herkennen voor een arts. Snelle behandeling na herkenning van de symptomen is van groot belang voor de kans op overleving voor zowel moeder als kind.

Snelle behandeling na herkenning van de symptomen is van groot belang voor de kans op overleving voor zowel moeder als kind.

2.1 Symptomen HELLP syndroom

De volgende symptomen treden meestal op tijdens het HELLP syndroom. Tussen patiënten kan verschillen welke symptomen optreden en in welke mate.

– Pijn in de buik: De pijn bevindt zich rechtsboven op de buik, ter hoogte van de lever.
– Misselijkheid en braken
– Hoofdpijn
– Vocht vasthouden
– Tintelende vingers en/of handen

De volgende symptomen zijn vaak niet direct voelbaar, maar worden door bloed- en urineonderzoek aangetoond. Deze symptomen veroorzaken de bovenstaande voelbare symptomen:

– Hoge bloeddruk
– Laag hemoglobinegehalte (in ernstige gevallen bloedarmoede)
– Lage hoeveelheid bloedplaatjes
– Verhoogde activiteit leverenzymen
– Verhoogde stolling in bloedvaten
– Verhoogd eiwitgehalte in urine

De diagnose wordt gesteld op basis van het bloed- en urineonderzoek. Waar de bovenste 5 symptomen niet altijd optreden en niet altijd in dezelfde mate aanwezig zijn, zijn de onderste 6 symptomen vrijwel altijd allemaal aanwezig bij het HELLP syndroom.

 

3. HELLP syndroom gevolgen

Na genezing van het HELLP syndroom, kunnen de gevolgen nog lange tijd aanwezig blijven. Lichamelijk gezien kunnen er nog enige tijd klachten zijn, vooral in de lever.

Ook psychische problemen zijn helaas vaak een gevolg van het HELLP syndroom. Het HELLP syndroom is levensbedreigend voor moeder en kind. Ook wanneer beiden overleven, kan de impact van de aandoening het leven veranderen.

Na genezing van het HELLP syndroom, kunnen de gevolgen nog lange tijd aanwezig blijven.

3.1 Lichamelijke gevolgen HELLP syndroom

Na het HELLP-syndroom is volledig lichamelijk herstel vrijwel altijd mogelijk. De meeste vrouwen hebben maximaal 1 jaar na HELLP nog klachten. Afhankelijk van de ernst, kunnen nog enkele weken klachten optreden als gevolg van de hoge bloeddruk tijdens HELLP.

Soms zullen hiervoor nog enige tijd medicijnen geslikt moeten worden. Ook kunnen er tijdelijk lever- en nierproblemen optreden. Het lichaam zal tijd nodig hebben hiervan te herstellen. Ook de lever- en nierproblemen lossen zichzelf echter vrij snel op.

Na enige tijd zijn de gevolgen voor lever en nier enkel nog zichtbaar met gericht onderzoek, en zorgen deze niet langer voor serieuze, merkbare klachten.

De baby zelf kan verschillende lichamelijke klachten overhouden aan HELLP. Dit is vooral afhankelijk van het stadium van de zwangerschap op het moment van optreden. Het risico op lichamelijke problemen bij de baby is groter wanneer deze te vroeg geboren wordt.

3.2 Psychische klachten als gevolg van HELLP

De psychische klachten die HELLP kan veroorzaken kunnen groot zijn bij zowel moeder als vader. Zowel moeder als kind kunnen komen te overlijden als gevolg van HELLP. Zeker wanneer het kind wordt verloren, zijn de gevolgen groot.

Het is van groot belang om hulp en begeleiding te krijgen in het verwerkingsproces van een eventueel verlies, maar ook wanneer HELLP niet heeft geleid tot de dood van de baby.

 

4. HELLP en zwangerschap

Het HELLP syndroom kan optreden vanaf week 22-24 van de zwangerschap. Ook in de kraamperiode kan het HELLP syndroom nog optreden. Meestal is dit in de eerste 48 uur, maar soms tot wel 8 dagen na de bevalling.

De gevolgen van HELLP tijdens de zwangerschap zijn ernstig. De bevalling moet zo spoedig mogelijk plaatsvinden. Gebeurt dit niet, dan verkeren zowel moeder als kind in levensgevaar.

4.1 HELLP syndroom tijdens zwangerschap

Vanaf week 22-24 van de zwangerschap kan HELLP optreden. Het verschil per persoon op welke wijze HELLP zich openbaart. Vaak gaat er pre-eclampsie aan vooraf, maar niet altijd. Soms zullen de symptomen zeer acuut optreden, maar het komt ook voor dat in de eerste periode de symptomen nauwelijks merkbaar zijn.

Het is van groot belang om bij symptomen altijd contact op te nemen met de arts. Ook wanneer de symptomen nog niet ernstig lijken, kan de situatie snel levensbedreigend worden.

Wanneer de geboorte heeft plaatsgevonden verdwijnt HELLP direct, hoewel de gevolgen nog enkele weken tot jaren merkbaar kunnen zijn. De overlevingskans van de baby is grotendeels afhankelijk van het stadium van de zwangerschap waarin HELLP is opgetreden.

Wanneer de baby bijvoorbeeld in week 24 van de zwangerschap al geboren moet worden, is de kans op complicaties veel groter dan bij baby’s die bijna voldragen zijn.

Het is van groot belang om bij symptomen altijd contact op te nemen met de arts. Ook wanneer de symptomen nog niet ernstig lijken, kan de situatie snel levensbedreigend worden.

4.3 HELLP syndroom na bevalling

Ook na de bevalling kan het HELLP syndroom nog korte tijd optreden. Ongeveer 8% van de gevallen van HELLP vindt plaats na de bevalling.

De cruciale periode is de eerste 48 uur na de bevalling. In deze periode treden verreweg de meeste gevallen van HELLP na de bevalling op.

Tot 8 dagen na de bevalling is HELLP nog mogelijk, hoewel de kans met de dag kleiner wordt. De behandeling bij HELLP na de bevalling verschilt niet met de behandeling van HELLP tijdens de zwangerschap. Een voordeel is dat het kind al geboren is en dus geen risico loopt op overlijden.

 

5. De oorzaak van HELLP syndroom

Over de oorzaak van het HELLP syndroom is helaas nog altijd niet veel bekend. Waarschijnlijk is de reden hiervoor dat de oorzaak niet bij één factor ligt, maar bij een combinatie aan gebeurtenissen die uiteindelijk leiden tot het syndroom.

Het is erg lastig deze afzondelijke factoren te identificeren. Er is nog veel onderzoek nodig om de precieze oorzaak te achterhalen en hier vervolgens een therapie voor te ontwikkelen.

5.1 Pre-eclampsie en HELLP syndroom

In veel gevallen gaat pre-eclampsie vooraf aan het HELLP syndroom. Ook treedt dit later vaak alsnog op. Pre-eclampsie, in de volksmond ook wel bekend als zwangerschapvergiftiging, is een aandoening waarbij er sprake is van een hoge bloeddruk en eiwitverlies via de urine.

Ongeveer 4-12% van alle vrouwen met pre-eclampsie ontwikkelen het HELLP syndroom. De meeste vrouwen met het HELLP syndroom hebben pre-eclampsie gehad. Toch kan er niet direct worden gezegd dat pre-eclampsie de (enige) oorzaak is van HELLP. Er zijn namelijk ook veel gevallen bekend van vrouwen zonder een diagnose van pre-eclampsie.

Ook is het lastig om pre-eclampsie en HELLP als twee afzonderlijke aandoeningen te bekijken. De symptomen van pre-eclampsie zijn ook symptomen van HELLP. In zekere zin kan HELLP gezien worden als een volgend, ernstiger stadium van pre-eclampsie.

Omdat de aandoeningen overlap hebben, kan pre-eclampsie ook niet echt als oorzaak voor HELLP worden gezien. Wel lijkt het erop dat de hoge bloeddruk en het eiwitverlies van pre-eclampsie de inleiding kunnen zijn voor HELLP. Ook van pre-eclampsie is de oorzaak onbekend.

De kans is vrij groot dat de oorzaak voor beide aandoeningen vergelijkbaar is. Er zal nog veel onderzoek nodig zijn om de exacte oorzaak te achterhalen.

5.2 Verhoogd risico op HELLP syndroom

Hoewel de precieze oorzaak van het HELLP syndroom niet bekend is, zijn er wel risicofactoren bekend die de kans op HELLP vergroten. Het HELLP syndroom lijkt vaker op te treden bij een eerste zwangerschap.

Verder is de kans op HELLP groter (19-27%) als het syndroom al bij eerdere zwangerschappen is ontstaan. Zoals gezegd is de kans op HELLP ook groter als er al sprake is van pre-eclampsie.

Vrouwen boven de 25 en vrouwen die al twee of meer kinderen gebaard hebben lijken verder ook een grotere kans op HELLP te hebben.


tags

Syndroom - Aids - Fibromyalgie - Behandeling - Symptomen - Aandoening - Down - Tourette- Tietze - Hiv - Pijn - Syndromen - Behandelen - Kenmerken - Spierreuma - Vitamine B12 - Reuma - Asperger - Cushing - Autisme - Fibromyalgie test
Iedere twee weken GRATIS gezondheidstips en exclusieve kortingen bij geselecteerde gezondheidswinkels?

Schrijf je in voor de Syndroom.info nieuwsbrief

Inschrijven