Syndroom.info

Gilles de la Tourette

1. Overzicht Gilles de la Tourette

Het syndroom van Gilles de la Tourette is een neurologische aandoening. Mensen met Gilles de la Tourette hebben zogenaamde tics.




Een tic is een ongecontroleerde beweging of het ongecontroleerd maken van een geluid.

Het is een groot misverstand dat iedereen met Tourette ongecontroleerd scheldt of vloekt. Slechts 10% tot 20% van de mensen met Gilles de la Tourette heeft dit type tics.

Ongeveer 1 op de 100 mensen lijdt aan het syndroom van Gilles de la Tourette. Dit komt neer op bijna 170.000 patiënten in Nederland.

1.1 KENMERKEN GILLES DE LA TOURETTE

Het syndroom van Gilles de la Tourette wordt gekenmerkt door tics.

Er zijn verschillende soorten tics, namelijk de volgende:




Iemand heeft Gilles de la Tourette wanneer er tenminste één vocale tic (geluid of woord) en meerdere motorische tics (beweging) aanwezig zijn. De ernst van de tics kan aanzienlijk verschillen tussen verschillende personen. Typische tics zijn hevig met de ogen knipperen, knikken met het hoofd en het schrapen van de keel. Lees meer over de tics bij het kopje Gilles de la Tourette kenmerken.

1.2 BEHANDELING GILLES DE LA TOURETTE

Er is geen geneesmiddel voor Gilles de la Tourette. Wel zijn er diverse medicijnen beschikbaar die de verschillende tics (deels) kunnen onderdrukken. Het gebruik van medicijnen is niet altijd nodig bij het syndroom.

Omdat de medicijnen ook bijwerkingen kunnen veroorzaken, gebruiken mensen met een milde vorm van Tourette vaak geen medicijnen.

Lees verder over de behandeling bij Gilles de la Tourette behandeling.

Hoewel het syndroom erfelijk is, kan de ernst van de aandoening enorm verschillen tussen familieleden.

1.3 OORZAAK GILLES DE LA TOURETTE

Het is nog onbekend wat Gilles de la Tourette veroorzaakt. Wel is inmiddels duidelijk dat het syndroom een erfelijke basis heeft en dat ook omgevingsfactoren waarschijnlijk een rol spelen. Hoewel het syndroom erfelijk is, kan de ernst van de aandoening enorm verschillen tussen familieleden.

Het lijkt erop dat meerdere factoren samen leiden tot Gilles de la Tourette. Dit maakt het onderzoek ingewikkeld en lastig. Lees hier meer over bij het kopje Gilles de la Tourette oorzaak.

1.4 GILLES DE LA TOURETTE ERFELIJK

Het is inmiddels duidelijk dat Gilles de la Tourette deels genetisch bepaald is. Dit betekent dat het syndroom ook erfelijk is. Iemand met Tourette geeft in ongeveer 50% van de gevallen het syndroom door naar de kinderen. Vooralsnog is er echter geen gen ontdekt dat een directe invloed heeft op het ontstaan van Gilles de la Tourette.

Ook de presentatie van de aandoening verschilt sterk tussen familieleden. Veel vragen rond de erfelijkheid van Tourette moeten nog beantwoord worden.

Lees hier verder over op de pagina Gilles de la Tourette erfelijk.

gilles de la tourette hersenen

Gilles de la Tourette is een aandoening die ontstaat door signalen vanuit de hersenen.

2. Kenmerken Gilles de la Tourette

Het syndroom van Gilles de la Tourette wordt gekenmerkt door motorische, vocale tics en in mindere mate cognitieve tics.

Wat houden deze tics dan eigenlijk in? We kunnen ze vrij eenvoudig definiëren: 

Onder motorische tics verstaan we onbeheersbare bewegingen, zoals extreem knipperen of overmatig slikken. Vocale tics zijn geluiden die onbeheerst worden gemaakt. Vocale tics kunnen ook woorden of zelfs zijn die ongewild worden uitgesproken. Cognitieve tics zijn bijvoorbeeld dwanggedachtes die ongecontroleerd ontstaan.

De eerste kenmerken van Gilles de la Tourette openbaren zich meestal tussen het vierde en elfde levensjaar. Over het algemeen zijn de kenmerken het duidelijkst aanwezig gedurende de puberteit.

2.1 MOTORISCHE TICS

Iemand met Gilles de la Tourette heeft minimaal twee motorische tics. Een motorische tic is een tic waarbij een beweging wordt gemaakt. Deze tic kan overal in het lichaam zitten. Klassieke motorische tics zijn knipperen, het wegdraaien van de ogen en het trekken van een grimas.

Een groot misverstand is dat iedereen met Gilles de la Tourette dwangmatig scheldt.

Het trekken van een grimas wordt ook wel gezien als een samengestelde tic. Bij een samengestelde tic zijn meerdere spiergroepen betrokken.

2.2 VOCALE TICS

Bij Gilles de la Tourette is er minimaal één vocale tic aanwezig. Dit is het ongewild maken van een geluid of uitspreken van een woord of zin. Een groot misverstand is dat iedereen met Gilles de la Tourette dwangmatig scheldt.

Wat is dit dwangmatig schelden dan? Het is een speciale vorm van een vocale tic:

Dit noemen we coprolalie en komt bij slechts 10% tot 20% van de gevallen van Tourette voor. Typische vocale tics zijn het schrapen van de keel en snuiven met de neus. Bij ernstigere gevallen wordt er ongecontroleerd een woord of zelfs een zin uitgesproken. Ook het herhalen van de eigen woorden of woorden van een ander kan een vocale tic zijn.

Niet zelden heeft iemand met Tourette ook last van andere psychische aandoeningen, zoals OCD, ADHD of een autistische aandoening.

2.3 COGNITIEVE TICS

Minder voorkomend zijn de cognitieve tics. Dit zijn gedachten met een dwangmatig karakter die zich telkens opdringen. Een typische cognitieve tic is de drang voelen om woorden te verzinnen met een bepaalde letter. Cognitieve tics hebben overeenkomsten met andere aandoeningen, zoals OCD (dwangneurose).

Niet zelden heeft iemand met Tourette ook last van andere psychische aandoeningen, zoals OCD, ADHD of een autistische aandoening.

3. GILLES DE LA TOURETTE BEHANDELING

Het syndroom van Gilles de la Tourette is niet te genezen met medicijnen. Wel kunnen de symptomen redelijk succesvol onderdrukt worden. In veel gevallen is het echter niet nodig om medicijnen te gebruiken. Milde vormen van Gilles de la Tourette (een meerderheid) zijn zeer goed te behandelen met voorlichting en gedragstherapie.

3.1 GEDRAGSTHERAPIE EN VOORLICHTING

Volgens de Europese richtlijnen is gedragstherapie de belangrijkste behandelingsmethode voor Gilles de la Tourette. Bij meer dan 60% van de mensen met Tourette wordt een aanzienlijke vermindering van de tics bereikt met behulp van gedragstherapie. Er wordt zo vroeg mogelijk gestart met therapie. Bij gedragstherapie leert de persoon de drang van een tic herkennen en handelingen uit te voeren die deze tic langdurig onderdrukken.

Hoewel het vaak niet nodig is, zijn er ook medicijnen die effectief zijn bij Gilles de la Tourette.

Ook voorlichting kan de symptomen van Gilles de la Tourette succesvol onderdrukken. Voorlichting is vooral belangrijk wanneer het syndroom zich net openbaart bij kinderen. Door kinderen te laten begrijpen wat er gebeurt, wordt de drang om een bepaalde tic uit te voeren al minder.

Hoewel het vaak niet nodig is, zijn er ook medicijnen die effectief zijn bij Gilles de la Tourette.

Medicijnen worden alleen voorgeschreven bij ernstige gevallen van Gilles de la Tourette.

3.2 MEDICIJNEN

Hoewel het vaak niet nodig is, zijn er ook medicijnen die effectief zijn bij Gilles de la Tourette. Artsen zijn voorzichtig met het voorschrijven van medicijnen, omdat deze ook bijwerkingen kunnen veroorzaken. Zeker bij kinderen wordt niet snel gekozen voor medicijnen. Na de puberteit nemen de meeste tics af in ernst.

Specifieke medicijnen werken vrij goed bij Tourette:

Bij een behandeling met medicijnen wordt er gestreefd naar een dosering die leidt tot een optimale onderdrukking van tics, zonder dat er (serieuze) bijwerkingen ontstaan. Met name anti-psychotische medicijnen zijn erg effectief gebleken bij het onderdrukken van tics.

Het nadeel is dat deze medicijnen forse bijwerkingen kunnen veroorzaken. Wanneer Gilles de la Tourette gepaard gaat met ADHD, kunnen stimulerende medicijnen als Ritalin de tics onderdrukken.

 

4. Gilles de la Tourette oorzaak

Er is nog veel onduidelijk over de oorzaak van Gilles de la Tourette. Wel is duidelijk dat het probleem zich bevindt in de impulsoverdracht tussen zenuwen. Het hormoon dopamine lijkt hier een belangrijke rol te spelen. Mensen met Gilles de la Tourette zouden meer van dit hormoon hebben of er gevoeliger voor zijn.

Hoewel er nog geen specifiek gen is ontdekt voor Gilles de la Tourette, is duidelijk dat het syndroom in de meeste gevallen geërfd is.

Ook staat inmiddels vast dat het syndroom een erfelijke aard heeft. Een ouder met Gilles de la Tourette geeft in ongeveer 50% van de gevallen het syndroom door aan de kinderen. Ook omgevingsfactoren lijken een grote rol te spelen bij Gilles de la Tourette.

4.1 GENETISCHE BASIS GILLES DE LA TOURETTE

Hoewel er nog geen specifiek gen is ontdekt voor Gilles de la Tourette, is duidelijk dat het syndroom in de meeste gevallen geërfd is. Opvallend is, dat er grote verschillen bestaan in de ernst van de aandoening tussen twee familieleden. Dit wijst erop dat de oorzaak van Tourette waarschijnlijk complex is.

Waarschijnlijk zijn meerdere genen betrokken bij het ontstaan van het syndroom. Lees meer over de erfelijkheid van Tourette bij Gilles de la Tourette erfelijk.

4.2 OMGEVINGSFACTOREN EN GILLES DE LA TOURETTE

Hoewel genetische factoren waarschijnlijk een prominente rol spelen bij de oorzaak van Gilles de la Tourette, lijken ook omgevingsfactoren belangrijk te zijn. Momenteel wordt er veel onderzoek verricht naar omgevingsfactoren die een invloed kunnen hebben op het ontstaan van de aandoening.

Er is nog veel onderzoek nodig om de exacte oorzaak van Gilles de la Tourette te kunnen achterhalen.

Zo zouden onder andere infectieziektes en zwangerschapscomplicaties een zekere rol kunnen spelen bij het ontstaan van Tourette.

Hoe groot is de rol van deze omgevingsfactoren is de vraag, het volgende wordt verwacht:

De kans is groot dat een combinatie van factoren het syndroom veroorzaakt. Dit wil zeggen: enkele erfelijke factoren, maar ook enkele omgevingsfactoren. Hoeveel iedere factor meeweegt is vooralsnog lastig te zeggen. Onderzoek moet dit uitwijzen.

4.3 MEERDERE FACTOREN VEROORZAKEN GILLES DE LA TOURETTE

Het is duidelijk dat er waarschijnlijk meerdere factoren tegelijkertijd betrokken zijn bij het veroorzaken van Gilles de la Tourette. De verschillen tussen mensen met Tourette zijn groot, ook tussen familieleden die grotendeels dezelfde genen met zich meedragen.

Er is nog veel onderzoek nodig om de exacte oorzaak van Gilles de la Tourette te kunnen achterhalen.

 

gilles de la tourette erfelijk

Gilles de la Tourette heeft waarschijnlijk een deels erfelijke basis.

5. Gilles de la Tourette erfelijkheid

Er bestaat nog veel onduidelijkheid over de oorzaak van Gilles de la Tourette. Wel is duidelijk dat erfelijkheid een erg grote rol speelt bij het syndroom. Uit onderzoek is gebleken dat genetische factoren in een grote meerderheid een rol spelen.

Een ouder met Gilles de la Tourette heeft daarnaast ongeveer 50% kans dat zijn of haar kind ook Tourette heeft. Specifieke genen voor het syndroom zijn echter nog niet geïdentificeerd.

5.1 ERFELIJKHEID EN GILLES DE LA TOURETTE

Opvallend is dat familieleden met Tourette en met een overeenkomend DNA-profiel niet altijd in dezelfde mate last hebben van Gilles de la Tourette. Ook zijn er familieleden die hetzelfde DNA-profiel hebben, maar helemaal geen symptomen hebben. Dit wijst erop dat meerdere factoren een rol spelen bij het ontstaan van het syndroom, waaronder niet-erfelijke factoren.

Er zijn aanwijzingen dat verschillen tussen verschillende personen met Tourette ontstaan door verschillen in de expressie van hun genen.

Naar alle waarschijnlijkheid spelen in ieder geval meerdere genen een rol bij het ziektebeeld. Dit zou ook de grote verschillen in ernst tussen verschillende personen kunnen verklaren.

5.2 VERSCHILLEN IN EXPRESSIE VAN GENEN EN TOURETTE

Genen kunnen in meer of mindere mate actief zijn in het lichaam. De activiteit van een gen noemen we ook wel de expressie van een gen. Er zijn aanwijzingen dat verschillen tussen verschillende personen met Tourette ontstaan door verschillen in de expressie van hun genen.

Zo zou het bijvoorbeeld kunnen dat een ernstigere vorm van Tourette ontstaat wanneer een bepaald gen actiever of juist minder actief is dan normaal.

5.3 ONDERZOEK NAAR ERFELIJKHEID GILLES DE LA TOURETTE

Er is nog erg veel onderzoek nodig om te achterhalen welke genen direct betrokken zijn bij het syndroom van Gilles de la Tourette. Dit onderzoek is erg complex, juist omdat er waarschijnlijk meerdere genen betrokken zijn bij het ontstaan. Dit maakt het lastig om een specifiek gen te vinden voor Tourette. Een individueel gen heeft namelijk te weinig invloed op het totale ziektebeeld om makkelijk herkend te worden.

 


tags

Syndroom - Aids - Fibromyalgie - Behandeling - Symptomen - Aandoening - Down - Tourette- Tietze - Hiv - Pijn - Syndromen - Behandelen - Kenmerken - Spierreuma - Vitamine B12 - Reuma - Asperger - Cushing - Autisme - Fibromyalgie test
Iedere twee weken GRATIS gezondheidstips en exclusieve kortingen bij geselecteerde gezondheidswinkels?

Schrijf je in voor de Syndroom.info nieuwsbrief

Inschrijven